เกม เป็ดเจ้าปัญหา

เป็ดเจ้าปัญหา

เกม เป็ดเจ้าปัญหา

                เริ่มกิจกรรม ให้ทุกคนยืนบนเบาะรอง กระจายไปตามจุดต่างๆทั่วห้อง โดยมีที่ว่างหนึ่งที่ เริ่มเล่นโดย เป็ดจะเดินช้าๆเพื่อเข้ามาชิงที่ว่างที่มีอยู่ ผู้เล่นทั้งหมดจะต้องช่วยป้องกันพื้นที่ว่างให้ได้ เพราะในขณะที่เล่นจะมีพื้นที่ว่างเสมอ (เป็ดจะต้องเดินช้าๆ แต่ผู้เล่นสามารถวิ่งได้) และจับเวลาในแต่ละรอบ

รอบ	เวลา	คนออก
ทดลอง ๑	๘ วินาที	-
ทดลอง ๒	๑๓ วินาที	-
ทดลอง ๓	๗ วินาที	-
๑	๕๒ วินาที	เอ็ม
๒	๒๑ วินาที	ปุ๊ย
๓	๔๖ วินาที	แย
๔	๑ นาที ๒๒ วินาที	ยิ้ม
๕	๑๑ วินาที	ตั๊ก
๖	๑ นาที ๘ วินาที	ติ๋ม
๗	๓ วินาที	หญิง
๘	๔๓ วินาที	จูน
๙	๓ นาที ๓๙ วินาที	-
๑๐	๓ นาที ๕๘ วินาที	-
๑๑	๓๗ วินาที	-
๑๒	๒ นาที ๓ วินาที	-

ถอดบทเรียน

ปัจจัยที่ทำให้ทีมทำเวลาได้ดีขึ้น

-          การวางแผนที่ดี และทุกคนยอมรับแผนงานที่วางไว้ร่วมกัน

o   สร้างระบบความคิด ร่วมกัน มีการปรับแก้จุดอ่อน รักษาจุดแข็ง

o   เปิดใจรับฟังกันและกัน  ไม่พูดแทรกแซง

o   ทุกคนร่วมรับรู้วิธีการและบทบาทหน้าที่ตัวเองชัดเจน  

-          ใช้ปู้ เป็นศูนย์กลาง เพื่อสั่งการในการเคลื่อนไหวไปสู่พื้นที่ว่าง (มีการสื่อสารที่ดี)

-          ทุกคนมีสติ และยอมรับฟังซึ่งกันและกัน

-          ใช้การเรียนรู้จากการทดลองลงมือทำจริง (ลองผิดลองถูก)

-          ตรวจสอบทดทวนความถูกต้องอยู่เสมอ

-          ต่างคนต่างลดตัวตนลง

-          ทุกคนพร้อมให้โอกาสเพื่อน และไม่ตำหนิต่อว่ากันเมื่อมีความผิดพลาด

-          เปิดใจกว้างเรียนรู้สิ่งใหม่ ทุกคนมองเห็นเป้าหมายร่วมกัน

-          เปิดโอกาสให้พื้นที่ในการทำงานสำหรับทุกคนอย่างเต็มที่

-          มีความทุ่มเท เพราะ

o   มีความอยากรู้อยากเห็น

o   ต้องการเอาชนะ ต้องการการยอมรับ มองเป็นเรื่องท้าทาย

o   เห็นเพื่อนทุ่มเท และไม่มีการเอาเปรียบ

o   ต้องการรู้ว่าที่สุดแล้วเกมจบตรงไหน

-          การให้กำลังใจซึ่งกันและกัน

-          มีการจัดวางจังหวะของเกมที่ดี

-          ทุกคนมีส่วนร่วมคิดและทำอย่างไม่เอาเปรียบ

-          ทุกคนสนุกกับเกมและ มีความพยายามอย่างเต็มที่

-          สัมพันธภาพที่ดีในการทำงานสนิทสนมใกล้ชิดกัน

-          โครงสร้างขององค์กรที่ไม่ใช้ระบบการให้คุณให้โทษอย่างตายตัว แต่ให้รับผิดชอบร่วมกันทั้งดีและไม่ดี

-          กระบวนการหรือวิธีที่ทำให้เข้าใจชัดขึ้น

ความรู้สึกในการเล่นในช่วงที่มีการคัดออก

-          กลัวรู้สึกและรู้สึกแย่ที่ทำให้เพื่อนออก

-          รู้สึกดีที่คนอื่นยอมรับ

-          กลัวที่จะต้องออก รักษาสิทธิของตัวเองก่อน

-          ต้องทำอย่างเต็มที่ ยอมรับในการต้องออกไปของตัวเอง

กิจกรรมข้ามแม่น้ำพิษ

กิจกรรมผ่านประสบการณ์ 

กิจกรรมข้ามแม่น้ำพิษ

โจทย์     ให้ข้ามแม่น้ำพิษโดยปลอดภัยและครบทุกคน

กติกา

๑.      ส่วนหนึ่งส่วนใดของร่างกายจะต้องติดกันต่อเนื่องตั้งแต่คนแรกเริ่มต้น จนคนสุดท้ายก้าวขึ้นฝั่งแม่น้ำแล้ว หากร่างกายหลุดจากกัน ทั้งหมดจะต้องเริ่มต้นใหม่

๒.    ห้ามส่วนหนึ่งส่วนใดของร่างกายโดนน้ำพิษหากอวัยวะส่วนใดโดนน้ำพิษอวัยวะส่วนนั้นจะพิการทันที

๓.     มีก้อนหินให้ ........ ก้อน (จำนวนก้อนหินคิดจากจับคู่จำนวนผู้เล่น แล้วบวก 1 เช่น มีผู้เล่น 30 คน จับคู่ได้ 15 คู่ +1 เท่ากับ 16 ก้อน) หากก้อนหินวางอยู่เฉยๆจะถูกจระเข้แย่งไป

๔.      เหนือแม่น้ำพิษมีเขื่อนที่พร้อมจะปล่อยน้ำพิษตลอดเวลา หากเขื่อนจะปล่อยน้ำจะมีการแจ้งล่วงหน้าก่อนเสมอ

ถอดบทเรียน

ความรู้สึกในช่วงการวางแผน

-          ยาก เพราะรู้สึกว่าจำนวนก้อนหินน้อยไม่พอดีกับจำนวนคน โจทย์ยาก และแต่ละคนไม่มีประสบการณ์ในการทำ

-          อึดอัดกับบรรยากาศการพูดคุย เสนอให้มีการแบ่งกลุ่มคุยเป็นกลุ่มย่อย เพื่อให้คอยรับฟังเพื่อนก่อน ไม่รีบแย่งกันนำเสนอ 

-          รู้สึกว่าความชุลมุนเกิดจากความสนิทกันมากขึ้น เพราะทุกคนกล้าที่จะพูดมากขึ้น กล้าที่จะขัดแย้งมากขึ้น

-          ไม่เข้าใจโจทย์ ไม่เข้าใจเป้าหมายที่ชัดเจน รอที่จะเรียนรู้ไปพร้อมเพื่อน

-          ใช้เวลาในการวางแผนน้อยเกินไป เพราะยังมีบางคนที่ไม่เข้าใจแผน ไม่เข้าใจวิธีการเล่น

-          การสื่อสารระหว่างกันน้อยเกินไป

-          ควรลงมือทำเลย ไปศึกษาในสนามจริง เก็บบทเรียนมาปรับปรุงการเล่นในครั้งต่อไป

เพราะเหตุใดเราจึงลงมือทำทั้งที่ยังไม่เข้าใจ

-          เรียนรู้ไปพร้อมกับการเริ่มทำ ทำให้เข้าใจมากขึ้น

-          กลุ่มยังสับสนอยู่

-          เป็นเกมเริ่มใหม่ได้เสมอเมื่อผิดพลาด ไม่ร้ายแรง

-          มีคนหลากหลาย และคนไม่รู้ มักไม่แสดงตน

-          ทดลองทำและเรียนรู้จากการผิดพลาดในการทำงานจริง

-          ไว้วางใจเพื่อน

อะไรคือสมดุลระหว่างการวางแผนที่ชัดเจนกับการลงมือทำเพื่อสร้างการเรียนรู้

-          มีการตรวจสอบบทเรียน สะท้อนข้อผิดพลาด เพื่อแก้ไข / แก้ปัญหา

-          มีกระบวนกร หรือผู้ดำเนินรายการ เพื่อ

      *.  ช่วยประสานความคิดเห็น

      *.  ทบทวนและทำประเด็นพูดคุยให้ชัดเจน

      *.   เปิดโอกาสให้คนกลุ่มน้อยหรือคนที่ไม่กล้าแสดงความคิดมีโอกาสได้แสดงความคิดเห็นบ้าง        (กระตุ้นให้เกิดการมีส่วนร่วมในกลุ่ม)

      *.   ทำให้กลุ่มเห็นเป้าหมายที่ชัดเจนร่วมกัน

-          จุดเด่นของคนที่ตัดสินใจเร็ว

        ๑. มักเป็นคนกล้าเผชิญ

        ๒. พร้อมที่จะปล่อยวาง

        ๓. มีความเชื่อมั่นจากประสบการณ์ที่เคยทำมา

        ๔. มีสันชาตญาณ หรืญานทัศนะว่าควรทำอะไร

-          จุดเด่นของคนที่ตัดสินใจช้า ได้รับการหล่อหลอมโดยการสอน หรือประสบการณ์ ต้องการให้ทุกอย่างสมบูรณ์แบบ

-          ความหลากหลายเป็นสิ่งจำเป็น และจะเป็นประโยชน์มาก หากสามารถสื่อสารพูดคุยจนเกิดการยอมรับและปรับตัวเข้าหากัน

* เพื่อสร้างสมดุลระหว่าง เร็ว กับ ช้า ให้ได้

ความรู้สึกระหว่างเล่น               

-          กลัวความผิดพลาด ระมัดระวัง จริงจัง

-          รู้สึกเสียใจที่ตัวเองทำพลาด

-          เสียดายเมื่อเกิดความผิดพลาดเพราะมาได้ไกลแล้ว

-          ให้อภัยเพื่อน

-          อยากให้ทุกคนใจเย็น อยากให้ทุกคนควบคุมสติได้

-          สนุก

-          มีความสัมพันธ์กับเพื่อนมากขึ้น รู้สึกอบอุ่น

เพราะเหตุใดในกิจกรมเราจึงให้กำลังใจเพื่อนได้ในกิจกรรม แต่ในชีวิตจริงทำได้ยาก

-          มันเป็นเกมเริ่มใหม่ได้

-          ทุกคนพร้อมที่จะรับผิดชอบร่วมกัน

-          รับรู้ว่าทุกคนทุ่มเทและตั้งใจ

-          ไม่มีโครงสร้างในเรื่องผลได้ผลเสีย ที่มีการประเมิน และสร้างความกดดัน

-          อคติและความรู้สึกต่อคนๆนั้นตามประสบการณ์

-          การสื่อสารที่ไม่เพียงพอ / รับรู้ความจริงไม่รอบด้าน

-          ไม่รู้จักกันอย่างลึกซึ้ง

-          วัฒนธรรมการเอาตัวรอด

เพราะเหตุใดกระบวนการเรียนรู้ความผิดพลาดในชีวิตจริงจึงไม่เกิดขึ้น

-          งานที่ได้รับไม่ตรงความสามารถหรือไม่ถนัด

-          ขาดความใส่ใจ

-          มีการปกป้องตนเอง โดยการเพ่งโทษและมองแต่ข้อผิดพลาดของคนอื่น

-          ไม่ได้มองความผิดพลาดเป็นเรื่องธรรมดาที่ใครๆก็สามารถทำพลาดได้ (วิธีคิดที่ไม่ตรงความจริง)

-          ติดกรอบวิธีการหรือวิธีคิดเดิมๆ

การแก้ไข

o   แต่ละคนสามารถทำพลาดได้

o   มองบทบาทและทบทวน ค้นหาข้อผิดพลาดของตนมากขึ้น พร้อมกับเริ่มต้นเปลี่ยนแปลงที่ตนเองก่อน

o   ต่างคนต่างปรับตัวและยอมรับซึ่งกันและกัน

o   นำเสนอวิธีการที่สร้างสรรค์ หรือร่วมกันหาแนวทางแก้ปัญหา แทนการตำหนิเพียงอย่างเดียว

o   สร้างโอกาสในการทำงนให้กับผู้ที่ผิดพลาด

o   สร้างระบบการแข่งขัน หรือการพัฒนาร่วมในองค์กร

o   พูดคุยค้นหาปัญหาร่วมกันภายในองค์กร เปิดโอกาสให้ทุกคนร่วมกันแก้ไขและให้กำลังใจซึ่งกันและกัน

o   ทบทวนตัวเองทุกฝ่ายหาความผิดพลาด บกพร่องที่เกิดขึ้น

o   รับรู้ข้อเท็จจริงของเพื่อนและใช้พลังกลุ่มสะท้อนตามความเป็นจริง

o   เปลี่ยนบรรยากาศการทำงานบ้าง

o   ปรับทัศนคติของกลุ่ม เช่นพาทำกิจกรรมเพื่อความเข้าใจกัน

ปัจจัยที่จะทำให้สามารถเผชิญกับวิกฤติอย่างมีความสุขได้

-          ปรับทัศนคติ มองในแง่ดีของเหตุการณ์ที่เกิดขึ้น

-          ปล่อยวางสิ่งผิดพลาดแต่ตั้งมั่นกับเหตุการณ์

-          สร้างบรรยากาศผ่อนคลาย ลดแรงกดดัน

-          ปล่อยวางสิ่งที่ผิดพลาดในอดีต

-          เปลี่ยนมุมมองในสิ่งที่เราทำ

* พากเพียรในเหตุ ปล่อยวางในผล

พลังกลุ่มและความเหนียวแน่นเกิดขึ้นได้อย่างไร

-          มีโจทย์ / มีเป้าหมายหรือ ผ่านอุปสรรคร่วมกัน

-          พูดคุยเปิดใจซึ่งกันและกัน

-          ลดความเป็นทางการ ลดบทบาทหน้าที่ ลดตัวตนของตนเอง

-          ช่วยเหลือ , เสียสละ , ไว้วางใจ

-          ยอมรับในบทบาทหรือสิ่งที่เพื่อนทำตามความเป็นจริง

-          ทุกคนมีส่วนร่วมในการคิดวางแผน ร่วมตัดสินใจ ร่วมปฏิบัติ ร่วมรับผิดชอบ ร่วมสรุปบทเรียน

-          โครงสร้างที่ยุติธรรม เป็นโครงสร้างที่เท่าเทียมไม่เอาเปรียบซึ่งกันและกัน ทุกคนเท่าทียมกัน

ละลายพฤติกรรม เกมสวัสดี4ชาติ

คุณเป็นใครในสัตว์4ทิศ

ThodRaHat 058/1 ผู้นำ 4 ทิศ

ThodRaHat 058/2 ผู้นำ 4 ทิศ

กิจกรรมผู้นำ 4 ทิศ : กิจกรรมเรียนรู้ตนเองสำหรับเยาวชน

ทฤษฎีกงล้อสี่ทิศ Celtic Wheel of Being

บุคลิกภำพของคนเรำแตกต่ำงกัน บำงคนคิดเร็ว ทำงำนเร็ว มุ่งผลลัพธ์ แต่ขำดควำมประณีต บำงคนทำงำนประณีต แต่ช้ำ บำงคนมุ่งงำนเกินไป ไม่ค่อยให้ควำมสำคัญกับควำมสัมพันธ์ บำงคนมุ่งควำมสัมพันธ์ ไม่ค่อยมุ่งงำนหำกเรำเข้ำใจตนเอง เข้ำใจเพื่อนร่วมงำนหรือคนใกล้ชิด ก็จะช่วยให้เรำดำเนินชีวิตได้รำบรื่นยิ่งขึ้น

กิจกรรมสัตว์ ๔ ทิศหรือผู้นำ ๔ ทิศ เป็นอีกหนึ่งกิจกรรมจิตปัญญาที่มีจุดประสงค์ เพื่อให้เข้าใจตนเองจากภายในเเละเข้าใจผู้อื่น โดยเป็นต้นทุนนำไปสู่การดำรงอยู่ร่วมกันอย่างสันติสุข ให้งานได้ผลเเละคนเป็นสุข โดยเราใช้ การเสริมความเข้าใจในนิสัย เเละข้อดี ข้อเสียของตนเอง เพื่อพร้อมปรับเเละเปลี่ยนแปลงไปสู่ ความยืดหยุ่นในตนเอง เพื่อพร้อมรับกับภาวะทั้งภายนอกเเละภายในที่มีการเปลี่ยนแปลง ซึ่งเป็นเเนวคิดจริต ๖ เเนวทฤษฎีจิตวิทยาการศึกษาของยุโรป โดยมีส่วนเนื้อหา ดังนี้

กระทิง (ทิศเหนือ,โทสะจริต,ฐานกาย,ธาตุไฟ)
ธาตุไฟ ใจร้อน โทสะจริต ดุดัน ขยัน ประจันหน้า กล้าแสดงออก รักเพื่อนพ้อง จริงใจ ตรงไปตรงมา จิตคิดไว ใจเร็ว ตอบสนองเร็วทันใจ สุดโต่ง รักเเรงเกลียดเเรง กัดไม่ปล่อย ทำอะไรจริงจัง อุดมการณ์ ผู้นำ มุ่งมั่น นักปฏิับติ ใช้พลัง ไม่ค่อยระวัง ชอบอยู่เนวหน้า บ้าพลัง หวังอำนาจ ทะเลาะขัดเเย้งได้ง่าย โมโหร้าย ไม่รักษาน้ำใจ

การเสริมกระทิง คือ ฝึกทำทันที ฝึกไม่สนเรื่องไม่ควรสน ฝึกคิดให้น้อยทำให้มาก
การลดกระทิง คือ วรรณกสิน 4 พรหมวิหาร 4 (ตามเเนวทางพุทธ) หรือ ฝึกใตร่ตรองมากขึ้น ฝึกความใจย็น เเละฝึกใส่ใจผู้อื่นมากยิ่งขึ้น

หนู (ทิศใต้,โมหะจริต,ฐานใจ,ธาตุน้ำ)
ธาตุน้ำ อ่อนไหว ใจดี ใส่ใจรายละเอียดเล็กๆ น้อยๆ ใส่ใจความรู้สึกเเละอารมณ์ของคนรอบข้าง ชอบช่วย ชอบให้ ใจอ่อน ขี้สงสาร มนุษยสัมพันธ์ดี ไม่เรียกร้อง ประนีประนอมเก่ง ไม่เปิดเผย ขี้อาย บ่อยที่น้อยใจว่าไม่ให้ความสำคัญ ง่ายๆ สบายๆ ทำทุกอย่างให้คนข้างๆรู้สึกดี เข้าได้กับทุกคน ประสานงานเก่ง มักเป็นราคะจริต บางทีช่วยจนไม่คิด ทำให้ตนเองเดือดร้อน

การเสริมหนู คือ ฝึกเอาใจผู้อื่นมาใส่ใจตนเองมากขึ้น ฝึกมนุษยสัมพันธ์ที่ดีกับผู้อื่น เเละฝึกความรักความเมตตาต่อผู้อื่น เป็นต้น
การลดหนู คือ อสุภะ 10 นวสี 9 กายคตานุสสติ (ตามแนวทางพุทธ) หรือ การฝึกให้มองโลกตามความเป็นจริง มีดีชั่วเเละไม่ดีไม่ชั่ว ฝึกสติเห็นกายตามจริง เเละเห็นใจตามจริง 

อินทรี (ทิศตะวันออก,วิตกจริต,ฐานคิด,ธาตุลม)ธาตุลม มีลมเป็นฐาน สายตามองไกล ชอบพูด วิสัยทัศน์กว้างไกล มองได้จากที่สูง เห็นภาพรวม เชื่อมโยง จิตคิดไว ชอบการเปลี่ยนแปลง ความคิดริเริ่มสร้างสรรค์ ทำไว รวบรัด รวดเร็ว รักอิสระ นักฝัน สนใจทุกเรื่อง อยากรู้ทุกอย่าง นักวางแผน เจ้าโปรเจค ไม่ชอบจำเจ ไม่ต่อเนื่องอาจถึงขั้นหยิบโหย่ง ชอบสิ่งประหลาด เกินความคาดหมาย หงุดหงิดที่ต้องติดระบบ ระเบียบ หรือกฎเกณฑ์ สนุกสนาน มีสีสัน แต่เอาเป็นชิ้นเป็นอันหาแก่นสารได้ยาก

การเสริมอิทรี คือ ฝึกคิดนอกกรอบ ฝึกพูด ฝึกอ่าน ฝึกคิดสร้างสรรค์ เป็นนักเรียนรู้ ฝึกวางแผน คาดการณ์ เเละตีความ ฝึกมองภาพกว้างไกล เป็นต้น
การลดอินทรี คืออานาปานสติ กสินทั้ง 6 คือ ปฐวีกสิน อาโปกสิน เตโชกสิน วาโยกสิน อาโลกกสิน อากาสกสิน (ตามแนวทางพุทธ) หรือ ฝึกพูดให้น้อยทำให้มาก ฝึกสมาธิ-ความตั้งมั่น ฝึกสติ ฝึกเอาใจเขามาใส่ใจเรา ฝึกทำงานเป็นขั้นตอนไปทีละอย่าง ฝึกรับฟังผู้อื่นอย่างสงบใจ เป็นต้น

หมี (ทิศตะวันตก,โมหะจริต,ฐานคิด,ธาตุดิน)
ธาตุดิน หนักแน่น มั่นคง จิตนิ่ง ไม่ชอบเปลี่ยนแปลง ไม่ต้องการแบกรับความเสี่ยง คิดวิเคราะห์ วิจัย ต้องเป็นไปตามขั้นตอน มีโลกส่วนตัว สันโดษ นักวางแผน คิดล่วงหน้า ยึดกติกา กฎเกณฑ์ ใจเย็น มีหลักการสูง ทำอะไรเคร่งเครียด ไม่ยืดหยุ่น เหมือนคนสื่อสารยาก คิดการไกลแบบแคบๆ เลือกทีรักมักทีชัง เชื่อว่าทำอะไรช้าๆจะสำเร็จ มีประสิทธิภาพ

การเสริมหมี คือ ฝึกคิดถึงกรอบ กฎเกณฑ์ทางสังคม มีหลักวิชาการ-ทฤษฎีในการทำกิจอยู่เสมอ อ่านให้มาก เรียนรู้ให้มาก เป็นต้น
การลดหมี คือ อานาปานสติ (ตามแนวทางพุทธ) หรือ ฝึกคิดในกรอบให้น้อยเเต่ปฏิบัติหาความรู้จากประสบการณ์ตรงให้มาก ฝึกคิดนอกกรอบ คิดสร้างสรรค์ ไม่ยึดกฎเกณฑ์ทางสังคม ฝึกยืดหยุ่น เเละออกไปหาประสบการณ์ใหม่ๆทางการทำงาน เป็นต้น

กระบวนการดำเนินกิจกรรม ดังนี้

• ใช้คำถามนำหรือกิจกรรมเชคอิน หรือกิจกรรมเตรียมความพร้อมก่อนเข้ากิจกรรม
• ใช้กระบวนการเดินเเล้วอ่าน อย่างใคร่ครวญ ทำความเข้าใจในตัวสัตว์เเละสะท้อนเข้าในความคิดเเละใจของตนเองอย่างลึกซึ้ง ว่าสัตว์ตัวไหนที่เป็นตัวเรามากที่สุด
• หลังจากการเดินมองเเล้ว ให้ตัดสินใจเลือกสัตว์ตัวที่เราเป็นมากที่สุด เเละสัตว์ที่รองลงมาที่เหมือนตนเอง
• เขียนกราฟตัวตน โดยในเเต่ละเส้นให้ขีด ๑๐ จุด หมายถึง สัตว์เเต่ละตัวมีคะเเนน ๑๐ คะเเนน จากนั้นให้ลองให้คะเเนนสัตว์เเต่ละตัวภายใต้คะเเนน เต็ม ๑๐ เเละเขียนจุดลากกราฟหากัน(จะเห็นตัวตนชัดเจนยิ่งขึ้น) จากนั้นหาเหตุผลโดยตนเองด้วยการใคร่ครวญจากภายใน ในความเหมือน ความต่าง เเละวิธีการเสริมจุดด้อยของตนเองให้ดีขึ้น
• จับกลุ่มร่วมสะท้อนเรื่องสัตว์ที่ตนเองเป็นสู่ตนเองที่เป็นอยู่ ว่ามีความเหมือน หรือต่างกันอย่างไร ตนเองมีข้อเด่น เเละจุดด้อยอย่างไร เมื่ออยู่คนเดียว เเละอยู่ในสังคม

สรุปกิจกรรมสัตว์ ๔ ทิศ เป็นกิจกรรมจิตปัญญาในการเข้าใจตนเองเเละผู้อื่นเพื่อดำรงอยู่ร่วมกันอย่างสันติสุข โดยสัตว์ทั้ง ๔ ตัว เป็นตัวตนที่อยู่ในตัวเราทุกๆตัวเเต่จะเเสดงออกมาต่างกันออกไป เหมือน มะม่วงเล็กๆจะเขียวเข้ม ต่อมาเริ่มเขียวอ่อน เเละแก่มาเริ่มสุกเหลือง เเต่เป็นมะม่วงลูกเดียวกน เป็นต้น ซึ่งในตัวตนนี้มากเกินไปก็ไม่ดี น้อยเกินไปก็ไม่ดี เพราะมีจุดเด่นเเละจุดด้อยเเตกต่างกันคนละทิศ เมื่อใคร่ครวญเห็นจุดด้อยเราต้องเสริม เเละเมื่อจุดเด่นที่มากเกินไปเราต้องลดตัวตนนั้นลง ซึ่งในเเนวทางที่จะเพิ่มหรือลดนั้นคนที่จะตอบได้ดีที่สุด คือ ตนเองเท่านั้น

สัตว์ทุกตัวสามารถเป็นผู้นำได้ เราทุกคนสามารถเป็นผู้นำได้ เเต่จะเเตกต่างกันออกไปตามจริตของตนเท่านั้นเอง

https://www.gotoknow.org/posts/608240